Hikmetli Kelamlari [301-350](03.04.2020 | 13:43)
301 imam ali eleyhis-salam (mominin zirekliyi baresinde) buyurmushdur: mominlerin gumanlarindan chekinin (ona ehemiyyet verin). unki allah haqq ve duzluyu onlarin dillerinde qoyub. 302 imam ali eleyhis-salam (allaha tevekkul etmek baresinde) buyurmushdur: bendenin eyb ve noqsan sifetlerden pak ve uzaq olan allahin (qudret) elinde olan sheye arxayinchiliq ve inami z elinde olan sheye inamindan chox olmayinca, onun imani dogru deyil. 303 imam ali eleyhis-salam besreye gelende (hezret peygemberin sehabelerinden olmush ve rical alimlerinin mezemmet etdikleri) enes ibn maliki telhe ve zubeyrin yanina gnderdi ki, (o hezretin yaninda) allahin peygemberinden (sellellahu eleyhi ve alih) onlarin baresinde eshitdiyi szu ([siz telhe ve zubeyr ali ile muharibe edeceksiniz ve ona qarshi zalimsiniz] hedisini) onlarin yadina salsin. enes ise bu barede shehadet vermekden boyun qachirdi ve o hezretin yanina gelende dedi: peygemberin o szu menim yadimdan chixib. hezret (ona qargish ederek) buyurdu: eger yalan deyirsense, allah sene ele bir parlaq agliq vursun ki, emmame ve chalma onu ortmesin (senin uzune ele ag lekeler salsin ki, emmame onu xalqin gozunden gizlede bilmesin. seyyid rezi eleyhir-rehme deyir:) hemin agliqdan meqsed qoturluqdur ki, ondan sonra enesin her iki uzunde zahir oldu ve o, (xecaletinden el arasinda) ancaq rubend ile grunurdu. 304 imam ali eleyhis-salam (vacibata ehemiyyet vermek baresinde) buyurmushdur: qelblerin uz tutma ve uz dondermeleri (hazirliq ve ezginlikleri) vardir. buna gre de uz tutma zamani onlari (vacibatdan elave) mustehebbileri de yerine yetirmeye vadar edin. ?z dnderende ise vacibatin yerine yetirilmesi ile kifayetlenin. (chunki vacibati hech bir halda, hetta insanin qelbi ozunu allah dergahinda lazimi seviyyede hiss etmese bele terk etmek olmaz.) 305 imam ali eleyhis-salam (qur'ani oxumaga ve derk etmeye teshviq ederek) buyurmushdur: sizden qabaq olanlarin xeberi (kechmishlerin ehvalatlari), sizden sonra olacaq sheylerin (qebr, berzex ve qiyametin neceliyi) xeberi ve sizin aranizda olanlarin (vacib, haram musteheb, mekruh ve mubah sheylerin) hkmu qurandadir. 306 imam ali eleyhis-salam (sherin geri qaytarilmasi baresinde) buyurmushdur: dashi geldiyi yere qaytarin. (pisliyi, heddi ashmamaq ve dinin hokmlerine zidd olmamasi sherti ile oz misli ile cezalandirin, evez chixin.) unki sher ve pisliyi sherden bashqa bir shey aradan aparmaz. 307 imam ali eleyhis-salam (sehabelerinin xaslarindan, shielerinin leyaqetlilerinden ve o hezrete tabe olanlardan olmush) katibi ubeydullah ibn ebu rafeye (xettin gozelliyi baresinde) buyurmushdur: murekkebqabini (onda olan rengi toz-torpaq ve chirkden) temizle, qeleminin ucunu uzun et (ki, murekkeb ondan kagiz uzerine yaxshi axsin), setirlerin arasini genish gtur ve herfleri bir-birine yaxin yaz ki, bu usul xettin gzelliyi uchun daha uygun ve munasibdir. 308 imam ali eleyhis-salam (oz meqami baresinde) buyurmushdur: men mominlerin bashchisi ve rehberiyem, mal ve servet ise pis emellilerin rehberidir. (seyyid rezi-rehimehullah-deyir:) bu kelamin menasi budur ki, bal arisi oz bashchisina tabe oldugu kimi mominler de mene tabedirler, pis emelliler ise var-dovlete. 309 yehudilerden biri imam ali eleyhis-salama dedi: siz (muselmanlar) peygemberinizi torpaga tapshirmamish onun baresinde ixtilaf ve ziddiyyete dushdunuz. hezret (yehudilerin mezemmetinde) ona bele buyurdu: biz onun baresinde deyil, ondan olan shey baresinde (onun ummetinde canishinlik meselesine gore) ixtilafa dushduk. (onun peygemberliyi, allahin birliyi ve buyurduqlari baresinde fikir ayriligimiz yox idi.) amma sizin ayaginizin deniz suyundan olan yashligi qurumamish (allah siz yehudileri fironchulardan nicat vererek denizi sizin uchun yaranda ve siz oradan kechende, fironchulari ise suda batiranda, butun bu tovhid nishanelerini gormeyinize baxmayaraq, denizin sahiline chatib orada butlere perestish eden bir desteni goren kimi nadanliq ve itaetsizlik sebebinden) z peygemberinize (hezret musa eleyhis-salama) dediniz: [ ] (eraf-138) [bizim uchun onlarinki kimi (gorunen) bir tanri duzelt. musa dedi: siz dogrudan da chox nadan bir tayfasiniz (ve azginliga qerq olubsunuz ki, bu qeder tovhid nishane ve elameti gormeyinize baxmayaraq, yene de bu cur yaramaz sozler danishirsiniz.).] 310 imam ali eleyhis-salama dediler ki: (doyushlerde) igidlere ne ile qalib geldin (onlari nece xar etdin ve ya oldurdun)? o hezret (oz heybeti ve camaatin ondan qorxmasi baresinde bele) buyurdu: (doyushde) qarshilashdigim her bir kes mene z ziyanina (onu oldurmeyime) kmek edirdi. (seyyid rezi eleyhir-rehme deyir:) hezret bu sozu ile ozunun heybet ve qorxusunun qelblerde yer almasina (ki, igidler ona gore ozlerini itirerek meglub olurdular) ishare edib. 311 imam ali eleyhis-salam oglu mehemmed ibn henefiyyeye (feqirlik ve yoxsullugun mezemmetinde) buyurmushdur: ey oglum! senin uchun yoxsulluqdan qorxuram (ki, mebada yoxsulluq ucbatindan camaata tamah ali acharaq allahin verdiyine razi olmayasan). buna gre de ondan (onun sherinden) allaha penah apar ki, yoxsulluq dinde meglubiyyet ve nqsan yeridir. (chunki yoxsulluq insani xeyanete, yalan danishmaga, alchaqliga ve haqqa komek gostermemeye vadar ede biler ve bunlar dinde noqsandir.) hemchinin aglin sergerdanliq yeridir (chunki sebrsiz yoxsul duz yolu itirer ve goreceyi ish baresinde agli chash-bash, dushuncesi sergerdan qalar). o hem de dushmenchiliye sebeb olar. 312 imam ali eleyhis-salam (sinaq ve imtahan etmek meqsedi ile) o hezretden chetin ve agir bir sual sorushmush shexse (bilen shexsden sual sorushmaq usulu baresinde) buyurmushdur: chetinliye salmaq uchun deyil, basha dushmek ve oyrenmek uchun sorush. chunki elm oyrenen nadan, alime oxshayir (chunki elm elde etmeye hazirlashib ve duz yola ayaq basib). azginliga qedem basan (bashqasina qalib gelmek ve ustunluk elde etmek isteyen) alim ise nadana benzeyir (chunki o da nadan kimi layiq olmadigi sheyi teleb edir). 313 imam ali eleyhis-salam abdullah ibn abbas o hezrete nezeri ile uygun olmayan meslehet veren zaman (insanin oz imamina tabe olmasi baresinde) buyurmushdur: sen gerek (meslehet yolu ile) meni istiqametlendiresen ve men z nezer ve dushuncem ile ona baxam. amma eger (senin meslehetinin sehv olmasini bilib) sene tabe olmasam, sen mene tabe ol. 314 neql edilib ki, imam ali eleyhis-salam siffeynden (muharibeden) qayidib kufeye gelen zaman (ereb qebilelerinden biri olan) shebamiyyinin yanindan kechende arvadlarin siffeyn (muharibesinin) lulerine aglamalarini eshitdi. z qebilesinin byuklerinden olan herb ibn sherhebil shebami hezretin yanina geldi. imam ali eleyhis-salam (arvadlarin muharibe zamani shiven qoparmalarinin mezemmetinde) ona bele buyurdu: arvadlariniz eshitdiyim bu aglamaqlari ile size agaliq edirler? onlarin bu nale ve feryadlarinin qarshisini almirsiniz? (gerek bunun qarshisini alasiniz. chunki bele bir veziyyetde onlarin aglayaraq nale etmeleri kishilerin muharibeden qorxmalarina sebeb ve onlarin doyushe getmelerine mane olur.) herb istedi ki, minikde olan o hezretin yani ile piyada getsin. imam eleyhis-salam (cah-celal sevmeyin ziyani baresinde) ona buyurdu: qayit! senin kimisinin menim kimisi ile piyada gelmeyi hakim uchun bela ve chetinlik, mmin uchun ise zillet ve xarliqdir. (hakim uchun ona gore bela ve chetinlikdir ki, bu ish ona ilahi ezab ve cezaya sebeb olan qurur ve tekebburluluk getirir. mominin de bir miniyin yani ile piyada getmesi xarliqdir. chetinlik ve belaya, elece de xarliga sebeb olan her bir sheyi terk etmek ise vacibdir.) 315 imam ali eleyhis-salam nehrevan muharibesinde xevaricin olulerinin yanindan kechen zaman (onlarin mezemmetinde bele) buyurdu: chekin cezanizi ki, sizi aldadan kes ziyan vurdu size! dediler: ey emirel-mominin, kim aldatdi onlari? buyurdu: azdiran sheytan ve pisliye emr eden nefsler. pisliye emr eden nefs onlari arzularla aldatdi, onlara itaetsizlik yolunu achdi ve (muharibede) qelebe qazanmagi ved etdi onlara. belelikle, onlari chetinlikle oda atdi (ebedi ezaba duchar etdi). 316 imam ali eleyhis-salam (gunahlardan uzaq olmaga heveslendirerek) buyurmushdur: xelvetlerde (de) allaha qarshi gunah etmekden chekin. unki shahid, hkm edenin zudur. (eger gizlinde gunah edilse ve shahid olmasa allah hem shahiddir, hem de hokm eden. hokm eden ozu shahid olanda ise onun bashqalarinin shahidliyine ehtiyaci olmur.) 317 mehemmed ibn ebu bekrin (allah ondan razi olsun) (misirde muaviyenin qoshununun ali ile) ldurulmesi xeberi imam ali eleyhis-salama chatanda (o hezret onun uchun teessuflenmek ve kederlenmek baresinde bele) buyurdu: bizim onun uchun olan kederimiz onlarin ona gore (onun oldurulmesine gore) olan sevincleri miqdarindadir. (onun baresinde bizim kederimizin ve onlarin sevinclerinin choxlugu beraberdir.) amma (bizimle onlar arasindaki ferq budur ki,) onlar bir dushmeni azaltdilar, biz ise bir dostu elden verdik. 318 imam ali eleyhis-salam (behaneni qebul etmek baresinde) buyurmushdur: allahin adem ovladinin uzr ve behanesini qebul etdiyi yash heddi altmish yashdir. 319 imam ali eleyhis-salam (allahdan bashqasinin yolunda qelebe qazanmagin mezemmetinde) buyurmushdur: gunahin qalib geldiyi kes zefer chalmayib. (allah itaetinden ayri yerde qelebe qazanmish kes, nefsi isteye ve sheytana tabedir ve eslinde gunah ona qalib gelib.) pislikle (gunahla) qabaga geden kes (eslinde) meglub olub. (chunki o, en pis dushmen olan nefsi isteye meglub olub ve dushmenlerin en pisinin elinde esir olan kes qelebe qazanmayib.) 320 imam ali eleyhis-salam (zekat vermeye teshviq ederek) buyurmushdur: eyb ve noqsan sifetlerden pak ve uzaq olan allah varlilarin mallarinda yoxsullarin ruzilerini vacib edib. buna gore de varli ondan (onun oz haqqini) esirgemese yoxsul ac qalmaz. ehtiyacsizligi mutleq olan allah (qiyamet gunu) onlari bu ishe gre sorgu-sual edecekdir. 321 imam ali eleyhis-salam (behane getirmemeyin terifinde) buyurmushdur: uzr ve behane getirmeye ehtiyacsizliq, onun (uzr ve behanenin) duzgun ve yerinde olmasindan daha sherafetlidir. 322 imam ali eleyhis-salam (gunahdan uzaq olmaq baresinde) buyurmushdur: sizin , eyb ve noqsan sifetlerden uzaq ve pak olan allah uchun yerine yetirmali oldugunuz en az shey, ona qarshi gunah ishlederken (qezebine sebeb olmamaq uchun) onun nemetlerinden kmek istememeyinizdir. 323 imam ali eleyhis-salam (bendelikde sehlenkarliq edenlerin mezemmetinde) buyurmushdur: eyb ve noqsan sifetlerden pak ve uzaq olan allah, acizler (itaetde acizler kimi bashisoyuqluq edenler) sehlenkarliq eden zaman itaeti zirek ve gzuachiqlarin (yaxshi ishler goren agillilarin) qenimet ve menfeeti edib. (onlarin sehlenkarliqlari muqabilinde agillilarin chalishqanligi menfeet ve qazancdir.) 324 imam ali eleyhis-salam (padshahlar baresinde) buyurmushdur: padshahlar allahin yer uzerindeki gozetchileridirler (ki, insanlarin bir-birlerine ziyan vurmalarinin ve pislik etmelerinin qarshisini alirlar). 325 imam ali eleyhis-salam mominin vesfinde buyurmushdur: mominin sevinci uzunde, kederi ise qelbindedir. sinesi her sheyden genishdir (chetinlikler zamani sebri qedersizdir); nefsi her sheyden xardir (tevazokarligi choxdur); itaetsizlikden zehlesi gedir, riya ve gzegirenliye nifret edir. (ishin sonu baresindeki) kederi uzun, (layiqli ishlerdeki) sey ve telashi yuksekdir. (fikir ve dushunce neticesinde) dinmezliyi chox, vaxti (itaet ve bendeliye) meshgul, (allahin nemetlerine) shukr eden ve (bela ve chetinliklerde) chox sebrlidir. z fikir ve dushuncesinde (bendelik ve ishin sonu baresinde tefekkure) qerq olub, z isteyinde (bashqasindan bir shey istemekde) simiclik edir (ehtiyacini hech kese bildirmir), xasiyyeti yumshaq, tebieti mulayimdir (tekebburlu, megrur ve bashqalarini inciden deyil). o, quldan xar (hamiya qarshi chox tevazokar) olmasina baxmayaraq, nefsi mhkem dashdan da berkdir (din yolunda shucaetlidir). 326 imam ali eleyhis-salam (bashqalarinin malinda gozu olmamaq baresinde) buyurmushdur: en boyuk zenginlik xalqin elinde olan sheylerde (var-dovletde) gzu olmamaqdir. (chunki bashqalarinin malinda gozu olmayan kes varlilar kimi rifah ve asayishdedir.) 327 imam ali eleyhis-salam (vede vefa etmek baresinde) buyurmushdur: bir shey istenilen shexs, vede vermeyince azaddir (istese eder, istemese etmez). 328 imam ali eleyhis-salam (arzu baresinde) buyurmushdur: eger bende (besiret gozu ile) mrun muddetine ve onun reftarina (onu yoxluq ve faniliye chekmesine) baxsa, arzuya ve onun aldatmalarina nifret besleyer (ondan uzaqlashar ve fikrini onunla meshgul etmez). 329 imam ali eleyhis-salam (var-dovlet baresinde) buyurmushdur: her bir kesin malinda iki sheriki var: biri irs aparan, digeri ise hadiseler (bela ve musibetler. buna gore de agilli adam ele bir ish gorer ki, onun payi o iki sherikinden az olmasin). 330 imam ali eleyhis-salam (allahdan istemek baresinde) buyurmushdur: itaet ve bendeliyi olmadan (allahdan) bir shey isteyen, kamaninin yayi olmayan ox atan kimidir (ki, oxu hedefe chatmaz). 331 imam ali eleyhis-salam (elm baresinde) buyurmushdur: elm iki novdur: biri fitri (nishaneleri emelde ashkar) olan elm, digeri ise (oyrenmek ve mutalie ile olan) eshidilme elm. eshidilme elm fitri olmayinca fayda vermez (insani elmin heqiqetlerine chatdiraraq xoshbext etmez). 332 imam ali eleyhis-salam (fikir baresinde) buyurmushdur: duzgun fikir dovlet, ustunluk ve servete baglidir. onlarin gelmesi ile gelir ve onlarin getmesi ile gedir. 333 imam ali eleyhis-salam (yoxsulluq ve varliliq baresinde) buyurmushdur: yoxsullugun zineti abir-ismetdir. varliligin zineti ise shukrdur. 334 imam ali eleyhis-salam (zalim baresinde) buyurmushdur: edalet (qiyamet) gunu zalima mezluma zulm edilmish gunden daha agirdir. (bu meselenin sherhi 233-cu kelamda kechdi.) 335 imam ali eleyhis-salam (beyenilen ishlere teshviq edib nalayiq ishlerden chekindirerek) buyurmushdur: sozler qorunub (melekler onlari emel sehifelerine qeyd edirler); gizli sirler ashkar olub ve (muddesir suresinin 38-ci ayesinde buyurulur:) [ ] [her kes oz emelinin girovudur (onun cezasina chatacaq).] insanlar – allahin qorudugu (eyb ve noqsandan saxlayib zinetlendirdiyi) kimseden bashqa – (inkishafda) naqis ve (agildan) eyblidirler. (chunki) sual sorushanlari insani chetinliye salib incitmek isteyir, cavab verenleri (hech bir cavabda geri qalmamaq uchun) chetinliyi qebul edir. onlarin fikiri daha duz olanini da sevinc ve qezeb tez gzel fikrinden dnderir. agli onlardan mohkem olan kese de gozucu bir baxish tez ziyan vurar (agilin hokmune zidd davranaraq hormetini itirer) ve bir kelme onu bir haldan diger hala salar (deyilen bir soz neticesinde qezeblenerek xoshagelmez ish gorer). 336 imam ali eleyhis-salam (dunyadan uzaq olmaga heveslendirerek) buyurmushdur: ey camaat! allahdan qorxun (dunyaya ve onun malina urek baglamayin). ne chox adam ki, chatmayacagi sheyi arzulayir, yashamayacagi binani tikir, tezlikle terk edeceyi serveti toplayir ve belke de onu eyrilikle (eyri yol ile) toplayib ve haqqin qarshisini alib, (yeni,) ona haram yol ile chatib ve ona gre gunahlarin yuku altina girib. belelikle, (qiyametde) onun agir yuku ile qayidacaq ve (hesab ve arashdirma zamani) rebbinin huzuruna hesret ve kederle gelecek. o, (bele bir shexs qur'ani-kerimin hecc suresinin 11-ci ayesinde buyuruldugu kimi) [ ] [hem dunyada, hem de axiretde ziyana ugrayib. bu (hamiya) ashkar olan bir ziyandir.] 337 imam ali eleyhis-salam (gunahdan kenar qalanlar baresinde) buyurmushdur: gunahlara (onun edilmesine) ali chatmamaq pakliqdandir (pakliga sebeb olan amillerdendir). 338 imam ali eleyhis-salam (abir baresinde) buyurmushdur: abrin donmush haldadir (qorunur). agiz achmaq ve istemek onun damcilaridir (onu tokur). onu kimin yaninda tkmeyine diqqet et. (alchaq adamlardan bir shey isteme. chunki onlar isteyini yerine yetirmeseler xecalet chekeceksen, amma yerine yetirseler senin hemishe qarshilarinda eyilmeyini isteyecekler.) 339 imam ali eleyhis-salam (yaltaqliq baresinde) buyurmushdur: (birini) layiq oldugundan artiq teriflemek yaltaqliqdir (ve ikiuzluluk nishanesidir). layiq oldugundan az teriflemek ise acizlik (danishmaqda bacariqsizliq) ve ya (ona) paxilliqdir. (demeli, edalet ve beraberlik her bir kesi layiq oldugu qeder teriflemeyimiz ve meqam ve derecesini hemin miqdarda uze chixarmagimizdir.) 340 imam ali eleyhis-salam (gunah baresinde) buyurmushdur: (allah yaninda) en agir gunah insanin yungul ve kichik hesab etdiyi gunahdir. 341 imam ali eleyhis-salam (bezi xisletlerin xeyir ve ziyani baresinde) buyurmushdur: kim oz eybine (chatishmazliqlari ve pisliklerine) baxsa, bashqasinin eybini grmez. (chunki oz pisliklerini duzeltmekle meshgul olar ve bashqasinda eyb axtarmaga novbe chatmaz.) allahin verdiyi ruziye razi olan kes, elinden chixan shey uchun kederlenmez. (chunki insanin bir shey tapmasi ve onun shexsin elinde qalmasi, onun ruzisinin hemin shey olmasinin nishanesidir. bir sheyi axtarib tapmirsa, yaxud tapir ve sonra elden chixarirsa, demeli, o, onun ruzisi deyilmish. buna gore de bir sheyi elde etmemek uchun ve ya tapandan sonra elden chixarmaga gore kederlenmek teqdir edilmish ruziye razi olmamaga delildir.) kim zulm qilincini (qinindan) chekse (chox zulm etse) hemin qilincla lduruler (axiretden elave dunyada da mehve duchar olar). kim (alet ve vasitesiz, chetin) ishlerde chalishsa ve eziyyet chekse (qeza-qederden asilaraq) helak olar. zunu chetinlik ve eziyyet burulganlarina atan (zeif olmasina baxmayaraq, boyuk ishlere girishen) kes bogular (mehv olar). kim pis yerlere daxil olsa, xalq onun baresinde pis gumanda olar (hetta pis ish gormese bele). ox danishan kes chox sehv eder (chunki danishanda fikirleshmez). ox sehv eden kesin heyasi az olar (chunki chirkin ish onun peshesi olar). kimin heyasi az olsa onun perhizkarliq ve gunahdan uzaqligi (da) az olar. (chunki heyasi olmayan kes hech bir nalayiq ishi gormekden chekinmez.) perhizkarligi az olanin qelbi ler (allahin rehminden uzaq olar. chunki qelbin yashamasi gunahdan chekinmekden asili, ona baglidir). qelbi lmush shexs oda daxil olar. (chunki ebedi cennet ve allahin rehmi qelbi olenler uchun deyil.) kim xalqin eyb ve nqsanlarina baxib onlari beyenmese ve sonra onlari zune reva bilse (ozu etse), demeli, o, ele axmaq ve qanmazin zudur. (chunki o, duz ve dogru bildiyi sheyin eksine gedib ve bu, qanmazliq ve axmaqliqdir.) qanechilik (oz payina razi olmaq ve ya qenaet) tukenmez servetdir. lumu chox yada salan kes dunyadan aza razi olar. (chunki olumden qafil olmaq insanda dunyaya herislik getirir.) kim danishiginin emele esaslanmasini (dediyini etmali oldugunu) bilse, baresinde qerara geldiyi ve ehemiyyet verdiyi sheyden bashqa az danishar. 342 imam ali eleyhis-salam (zalim baresinde) buyurmushdur: zalim insanin uch nishanesi var: (birincisi:) gunah ve itaetsizlikle zunden ustun olana (allaha) zulm eder; (ikincisi:) zor ve ustunluyu ile ali altinda olana zulm eder; (uchuncusu:) zalimlarin destesine (soz, emel ve mal xerclemekle) kmek eder. 343 imam ali eleyhis-salam (rahatliq ve chetinlik baresinde) buyurmushdur: chetinlik ve sixintinin en son hedde chatmasinda rahatliq, bela ve musibet halqalarinin daralmasinda dinclik vardir. 344 imam ali eleyhis-salam sehabelerinin birine (arvad-ushaq baresinde) buyurmushdur: ishinin choxunu arvad-ushagina hesr etme. chunki eger onlar allahin dostu olsalar, allah oz dostlarini puch etmez (ve onlara yardim etmekde bashqasina mohtac deyil). amma eger allahin dushmeni olsalar, allahin dushmenleri uchun kederlenerek ish grmeyin neye gerekdir?! (onun dushmenlerinin veziyyetini yaxshilashdirmaq uchun chalishma. chunki onlara komek etmek ezab ve cezaya sebeb olur.) 345 imam ali eleyhis-salam (eyb axtarmaq baresinde) buyurmushdur: en boyuk eyb ve qebahet ozunde olan sifeti (bashqasinda) nqsan tutmaqdir. 346 imam ali eleyhis-salamin huzurunda bir kishi oglu
 0  2  + 1