Hikmetli Kelamlari [101-150](03.04.2020 | 13:43)
101 (imam ali eleyhis-salamin sehabelerinin sechilmishlerinden olan) nauf (ibn fezale) bikaliden neql edilib ki: bir gece grdum ki, emirel-mominin eleyhis-salam z yatagindan qalxib chle chixdi ve ulduzlara baxaraq bele buyurdu: ey nauf, yatmisan, yoxsa oyaqsan? dedim: oyagam, ey emirel-mominin. buyurdu : ey nauf, dunyada zahid olub axirete urek baglayanlarin xosh halina! onlar yeri xalcha, onun torpagini yataq ve suyunu dadli sherbet edibler (meishet levazimatlarina etinasizdirlar) ve (hemchinin) qur'ani kynek (qelbin zinet ve bezeyi) ve duani ust paltari (hadiselerin qarshisini alan) edibler. belelikle, (dunyaya regbeti olmayan hezret isa) mesih kimi dunyani zlerinden ayiriblar. ey nauf, davud eleyhis-salam gecenin bu saatinda (sehere yaxin allah-teala ile razu-niyaz uchun) qalxaraq dedi: bu ele bir saatdir ki, onda dehyek toplayandan (bac alan ve yolkesenden), xalqi zalimlara tanitdiran ve sirlerini onlarin yaninda fash edenden, gece qarovulchusundan ve darganin hemkarlarindan ve saz, nagara ve tebil chalandan bashqa dua eden her bir kesin duasi qebul olar. (chunki onlarin gunahlari isteklerinin reva olmasina mane olur. seyyid rezi eleyhir-rehme deyir:) [] [ertebe] [] [tunbur] (saz), [] [kube] ise [] [tebl] (tebil ve nagara) menasindadir. bezileri ise deyibler ki, [] [ertebe] [] [tebl], [] [kube] ise [] [tunbur] menasindadir. 102 imam ali eleyhis-salam (allahin hokmlerine tabe olmaq baresinde) buyurmushdur: allah size (namaz, oruc, xums, zekat, hecc ve bu kimi) vacibati emr edib. bele ise onlari zay etmeyin (onlarin yerine yetirilmesinde sehlenkarliq etmeyin ki, cezalandirilarsiniz). hemchinin sizin uchun (alver, nigah, boshanma ve irs hokmleri kimi) heddler mueyyenleshdirib, onlari ashmayin (oz zovqunuze uygun hereket etmeyin ki, bichare olarsiniz). sizleri (zina, livat, qumar, sherab ve selem kimi) bezi sheylerden chekindirib, onlarin hrmet perdesini yirtmayin (onlari yerine yetirmeyin ki, dunyada ziyan gorer, axiretde ise ebedi ezaba duchar olarsiniz). (axirete xeyri olmayan elmin oyrenilmesi kimi) bezi sheylerde ise sizin uchun sukut edib. o, onlari unudaraq terk etmeyib (chunki allah unutmaq xisletinden pak ve uzaqdir). buna gre de zunuzu onlari elde etmek uchun chetinliye salmayin. 103 imam ali eleyhis-salam (dine etinasizliq baresinde) buyurmushdur: insanlar dunya menfeeti elde etmek uchun din ishlerini terk etseler, allah mutleq onlarin qarshisina ziyani hemin xeyirden chox olan shey chixarar. (chunki din ishlerine etinasizliq allah-tealanin rehminden uzaq dushmeye sebeb olur.) 104 imam ali eleyhis-salam (dini hokmlerden xebersizliyin ziyani baresinde) buyurmushdur: ne chox alim (sehr, hesab, nucum, astronomiya, neseb ve bu kimi elm alimleri) ki, (onlarla meshgul olmaq neticesinde din elminin kesbinden uzaq dushub ve mesum imamlar eleyhimus-salamdan neql edilmish din elmine olan) cahillik ve nadanligi onu ldurur (ebedi seadetden mehrum edir) ve onunla olan elm ona fayda vermir. 105 imam ali eleyhis-salam (qelb baresinde) buyurmushudur: bu insanin damarlarinin birinden bir parcha et asilib ki, bu onda olan en heyretlendirici sheydir. o, qelbdir. onun xoshagelen sifetleri ve onlara zidd xoshagelmez keyfiyyetleri var: ona umid ve arzu uz tutanda tamah ve herislik onu xar eder; tamahi cusha gelende herislik onu helak eder; umidsizlik ona yol tapanda hesret ve keder onu oldurer; qezeb ve esebilik qarshiya chixanda hiddet onu bogar; raziliq ve memnunluq ona yoldash olanda (xoshagelmez ishlerden) chekinmeyi unudar; qorxu qefleten onu buruyende (ishden) uzaqlashmaq onu meshgul eder; emin-amanligi artanda qeflet onu ogurlayar; musibet ve keder uz verende dzumsuzluk onu rusvay eder; mal tapanda varliliq onu itaetsizleshdirer; yoxsulluq incidende bela ve chetinlik onu esir eder; acliq chetinliye salanda zeiflik onu elden salar; toxlugu choxalib heddini ashanda qarninin dolulugu onu zehmete salar. belelikle, hedd ve normadan ashagi olan her bir sehlenkarliq ona ziyan vurar ve heddi kechen her bir artiqliq onu mehv eder. (buna gore de motedellik ve orta veziyyeti elden vermeyib hikmet esasinda davranan her bir qelb hem dunya, hem de axiret menfeeti ve xeyrini elde eder.) 106 imam ali eleyhis-salam (on iki imam baresinde) buyurmushdur: biz (ehli-beyt), ortada olan sykeneceyik. geride qalmish (bizi tanimaqda sehlenkarliq etmish) kes zunu hemin sykeneceye chatdirmalidir (ki, rahatliq ve seadet elde etsin). hemchinin heddi ashib qabaga dushmush (bizim baremizde ifrata vararaq bizi besher heddinden chixaran) kes de hemin sykeneceye teref qayitmalidir (ki, azginliqdan nicat tapsin). 107 imam ali eleyhis-salam (hokm icra eden shexs baresinde) buyurmushdur: eyb ve noqsan sifetlerden pak ve uzaq olan allahin hokmunu (baresinde ilahi hokm icra edilen shexse qarshi) mulayimlik ve yumshaqliq etmeyen (yaxud ondan rushvet teleb etmeyen), (ona) tevazkarliq gstermeyen ve tamah ve arzularin arxasinca getmeyen kesden bashqa hech kes icra etmemelidir. 108 imam ali eleyhis-salam digerlerinden chox istediyi sehl ibn huneyf ensari o hezretle siffeynden (muharibeden) qayitdiqdan sonra kufede vefat eden zaman (oz dostlarinin chetinlikleri baresinde) buyurmushdur: eger meni dag sevse, parcha-parcha olub tokuler. (seyyid rezi-eleyhirrehme deyir:) bu kelamin menasi budur ki, imtahan chetinliklerle ve imkansizliqla onu sixar ve qem-qusse suretle ona uz tutar. bu ancaq yaxshi emel sahibi olan perhizkarlar ve boyuk meqama malik sechilmish insanlar baresinde olur. bu kelam o hezret eleyhis-salamin bu buyurugu kimidir ki: [biz - ehli-beyti seven kes gerek yoxsulluq ve keder koyneyini geyinmeye (onlara sebr etmeye) hazirlashsin. (yoxsulluga sebr etmeyi ona gore koyneye oxshadib ki, koynek bedeni ortduyu kimi sebrlilik de yoxsullugu gizledir.) o hezretin ([eger meni dag sevse parcha-parcha olub tokuler] ve ya yoxsulluq baresindeki diger) kelami (kasibliq ve imkansizliq menasinda olan zahiri menadan) ayri bir menaya yozulub ki, bura onu achiqlamaq yeri deyil. 109 imam ali eleyhis-salam (beyenilen sifetlere yiyelenmeye heveslendirerek megrurlugun mezemmetinde) buyurmushdur: agildan faydali hech bir var-dovlet yoxdur. (chunki dunya ve axiret seadeti agil vasitesi ile elde edilir.) megrurluqdan qorxulu tenhaliq yoxdur. tedbir tokmek ve dushunmek kimi agil yoxdur. perhizkarliq kimi comerdlik yoxdur. (chunki perhizkar hem xaliqin, hem de xalqin yaninda eziz ve mohteremdir.) gzel xasiyyet kimi yoldash yoxdur. (chunki gozel xasiyyet qelbleri ele alir.) edeb kimi miras yoxdur. (chunki edeb insani sevimli edir.) muveffeqiyyet ve bir ishe nail olmaq kimi rehber yoxdur. (ona gore ki, muveffeqiyyet insani duz ve allahin beyendiyi yola chekir.) gzel emel kimi ticaret ve alver yoxdur. (chunki o, ebedi seadete sebeb olur.) (ilahi) savab kimi menfeet yoxdur. (chunki o, ebedi menfeetdir.) shubhe (namelum shey) muqabilinde zunu saxlamaq kimi perhizkarliq yoxdur. (chunki shubhali ishlere girishmek insani haram ishlere chekir.) harama regbetsizlik kimi zahidlik yoxdur. (chunki harama meyl gostermemek gozellik ve pakliga sebeb olur.) tefekkur ve uzaqgrenlik kimi elm yoxdur. (chunki insan onun vasitesi ile yaradilishin bashlangici ve sonunu derk edir ve azginliqdan qurtulur.) vacibati yerine yetirmek kimi ibadet yoxdur. (chunki onun savabi mustehebbi emellerden choxdur ve onu terk etmekde ezab ve ceza var.) heya ve sebr kimi iman yoxdur. (chunki iman bu iki sheyle kamilleshir.) tevazkarliq kimi yukseklik ve bash ucaligi yoxdur. (chunki tevazokar shexsi hami urekden sevir.) elm kimi sheref ve byukluk yoxdur. (ona gore ki, elm insanin beledchisidir.) dzumluluk kimi izzet yoxdur. (chunki dozumluluk bash ucaligina sebeb olur.) meshveret kimi mhkem arxa yoxdur. (chunki meshveret ishin sonunu ve onun xeyir-ziyanini derk etmeye sebeb olur.) 110 imam ali eleyhis-salam (bedbinlik ve nikbinlik baresinde) buyurmushdur: yaxshiliq zemane ve onun insanlarini buruyen zaman rusvaychiligi ashkar olmayan birine qarshi bedbin olan kes, ona zulm edib. fitne-fesad ve pozgunluq zemane ve onun insanlarina hakim olan zaman bashqasina nikbin olan shexs ise ozunu tehluke ve helakete atib. (chunki fitne-fesad hakim olan zemanede terbiye olunmush ve pozgun insanlarla elaqe ve unsiyyetde olmush adamdan yaxshiliq gozlemek olmaz.) 111 imam ali eleyhis-salama dediler ki: ey emirel-mominin, ozunu nece hiss edirsen? o hezret (dunyanin chetinlikleri baresinde) buyurdu: oz varligi ile yox olan (varligi yoxluga dogru cheken), saglamligi ile xestelenen (saglamligi qocaliq xesteliyine dogru aparan) ve lumun, siginacaginda (dunyada) yaxaladigi shexsin hali nece olar? 112 imam ali eleyhis-salam (bendelerin imtahan edilmeleri baresinde) buyurmushdur: ne chox adam ki, ona edilen ehsan ve yaxshiliqla (allahin ona verdiyi nemetlerle) ezab ve cezaya yaxinlashib (allah ona yaxshiliq etdikce, o, itaetsizliyini artiraraq nankorluq edib). ne chox adam ki, (pisliklerinin) gizli qalmasi ile aldanib. (chunki her ne qeder chirkin ish gorubse rusvay olmayib.) ne chox adam ki, onun baresindeki xosh szler (xalqin onun haqqinda yaxshi danishmasi) neticesinde fitne ve chetinliye dushub. allah hech kesi ona (dunyada) mhlet vermek kimi (bashqa bir sheyle) imtahan etmeyib. (chunki heyat ve yashamaq nemeti bendenin imtahan edildiyi en boyuk nemetdir.) 113 imam ali eleyhis-salam (oz dost ve dushmeni baresinde) buyurmushdur: menim yolumda iki nefer helak oldu. (biri meni sevmekde) ifrata varan (meni vilayet meqamindan daha yuksek bilen) dost ve (digeri) dushmenchiliyinde heddini ashan (menim meqam ve derecemi inkar eden) dushmen. 114 imam ali eleyhis-salam (furseti elden vermek baresinde) buyurmushdur: furseti elden vermek (ishe munasib vaxtinda bashlamamaq) qem-qussedir (qem ve kedere sebeb olar). 115 imam ali eleyhis-salam (dunya baresinde) buyurmushdur: dunyanin misali el vuranda yumshaq, qarninda ise oldurucu zeher olan ilan kimidir. aldanmish nadan ona teref gedir, uzaqgoren agilli ise ondan uzaqlashir. 116 imam ali eleyhis-salamdan qureyshin (sifetleri) baresinde sorushdular (ve o hezret bele) buyurdu: (qureysh tayfalarindan olan) beni-mexzum qureyshin xosh etirli guludur. (chunki kishileri zirek ve qadinlari gozeldirler.) kishilerinin szlerini (shirindil olduqlarina gore) ve qadinlari ile evlenmeyi (gozelliklerine gore) seversen. (qureyshin diger bir tayfasi olan) beni-ebd shems nezer ve dushunce baximindan qureyshin en uzaqgreni, arxalarinda olan sheyin qarshisini en yaxshi alanlaridir. (hadiselerde tekdirler, beraberleri yoxdur.) amma (qureyshin diger bir tayfasi olan) biz (beni hashim) elimizde olanlari (var-dovleti) bagishlamaqda en sexavetli ve lum zamani can vermekde en comerdik (doyush meydaninda olmekden qorxumuz yoxdur). onlar (beni umeyyenin de mensub oldugu beni ebd shems ise say baximindan) daha chox, (munasibetlerde) daha hiyleger ve chirkinsifetdirler. biz (danishiqda) daha fesahetli (dolgun ve yeterli danishan), daha xeyirxah ve (unsiyyetde olarken) daha guleruzuk. 117 imam ali eleyhis-salam (bendeliye teshviq ederek) buyurmushdur: iki emel - lezzeti kechib geden ve ziyani (cezasi) qalan emel (itaetsizlik) ile zehmeti tub geden ve savab ve mukafati qalan emel (itaet ve bendelik) arasinda ne qeder de uzaq fasile var! 118 imam ali eleyhis-salam (qebristanliga aparilan) bir cenazenin arxasinca gedirdi ve bir neferin gulush sesini eshitdi. sonra (beyenilen xisletlere yiyelenmeye heveslendirerek) buyurdu: sanki olmek dunyada bizden bashqasi uchun yazilib. sanki haqq (olum) dunyada bizden ayri biri uchun vacib olub. sanki (her gun getdiklerini) grduyumuz luler, tezlikle bize teref qayidacaq musafirlerdir! onlari qebrlerine qoyur ve var-dvletlerini yeyirik. biz onlardan sonra ebedi qalacagiq kimi yud verenleri (olen kishi ve qadinlari) unutmushuq ve her cur bela ve ziyana duchar olmushuq. xosh o adamin halina ki, nefsi ram olub (tevazokraligi ozune peshe edib), emel ve hereketleri pak ve layiqli, niyyeti (etiqadi) beyenilen ve xasiyyeti gzel olub; mal ve var-dvletinin artigini (allah yolunda ehtiyaci olanlara) bagishlayib, dilini chox danishmaqdan saxlayib (yersiz danishmayib), pisliyini camaatdan uzaqlashdirib (onlari incitmeyib), sunne (hezret peygemberin davranish usulu) ona agir gelmeyib ve bidete nisbet verilmeyib. (seyyid rezi eleyhir-rehme deyir:) deyirem : bezileri bu kelami, elece de bundan qabaqki kelami hezret peygembere (sellellahu eleyhi ve alih) nisbet veribler. 119 imam ali eleyhis-salam (qeyret baresinde) buyurmushdur: qadinin (kishiye) qeyreti kufrdur. (chunki onun bele bir qeyrete malik olmasi kishinin iki ve ya daha artiq arvad almasini haram bilmeye sebeb olur, halbuki allah onu halal edib.) kishinin (qadina) qeyreti ise imandir. (chunki bu, iki kishinin bir arvadda sherik olmalarini haram bilmeye sebeb olur ve bunu allah da haram edib.) 120 imam ali eleyhis-salam (heqiqi islam baresinde) buyurmushdur: islami ele vesf edim ki, menden qabaq hech kes (ele) vesf etmemish olsun: islam (allah ve peygemberin gosterishlerine) teslim olmaqdir. teslim olmaq (onlara) inanmaqdir. inanmaq (onlari) qebul etmekdir. qebul etmek (onlari) etiraf ve tesdiq etmekdir. etiraf ve tesdiq etmek (onlari) yerine yetirmeye hazir olmaqdir. yerine yetirmek (onlara) emel etmekdir. (demeli, eslinde islam allah ve peygemberin gosterishlerine emel etmekdir.) 121 imam ali eleyhis-salam (chirkin xasiyyet ve nalayiq emellerin mezemmetinde) buyurmushdur: xesis ve simic shexse teeccub edirem ki, qachdigi yoxsulluq ve kasibliga dogru telesir (chunki elinde olandan behrelenmir. buna gore de yoxsullarla birdir), axtardigi varliligi elden chixarir (ona gore ki, mal ve servetinden istifade etmir). belelikle, dunyada yoxsullar kimi yashayir, axiretde ise onunla varlilar kimi hesab chekecekler. (chunki yigilanlarin hesabini vermek lazimdir.) dunen nutfe olmush, sabah ise lesh olacaq (ve eger cesedinin ustunden torpagi goturseler ufunetinden hami qachan) tekebburlu adama teeccub edirem. allahin yaratdiqlarini grmesine baxmayaraq, allah baresinde shekk ve tereddudde olan kese teeccub edirem. (axi yaradansiz yaranmish nece ola biler?!) teeccub edirem o kese ki, lenleri gre-gre lumu unudur. nutfeden yaranmani grmesine baxmayaraq, meadin olmasi ve qiyametde tekrar qayidish olacagini inkar eden shexse teeccub edirem. yoxluq evini abadlashdiran (dunya uchun chalishan), varliq evini (axireti) ise buraxan (onun uchun azuqe tedaruk gormek fikrinde olmayan) kese teeccub edirem. 122 imam ali eleyhis-salam (bendelikde sehlenkarliq etmeyin ziyani baresinde) buyurmushdur: emel ve ishinde (allaha bendelik etmekde) sehlenkarliq eden (ve oz vaxtini dunyasini abadlashdirmaga serf eden) kes (onu elde etmek, elece de seylerinin neticesiz qalmasi uchun) qem ve kedere duchar olar. mal ve caninda allahin payi olmayan kesin allaha yolu yoxdur. (oz malindan allah yolunda vermeyen ve allahin dininin yayilmasi istiqametinde chalishmayan kes onun rehm ve merhemetini gozlememelidir.) 123 imam ali eleyhis-salam (bedenin qorunmasi baresinde) buyurmushdur: soyugun evvelinde (payizda) qorunun (ozunuzu yaxshi buruyun, chunki beden istiye oyreshdiyi uchun narahat olar). onun sonunda (baharda) ise onun pishvazina gedin (ozunuzu chox burumeyin, chunki beden soyuga oyreshdiyi uchun hech bir ziyan gormez). unki soyuq, bedenlere agaclara etdiyini edir: onun evvali yandirir (agaclarin yarpaqlarini tokur), axiri ise (yarpaqlari) bitirir. 124 imam ali eleyhis-salam (allahin boyukluyu baresinde) buyurmushdur: yaradanin boyukluyunu basha dushmeyin, yaranmishlari senin gozunde kichilder (ve neticede yaranmisha etina etmez, hemishe oz yaradanina uz tutar ve dunya ve axiret seadetini elde edersen). 125 imam ali eleyhis-salam siffeynden (siffeyn muharibesinden) qayidan zaman kufenin kenarindaki qebristanliga chatanda (perhizkarliq baresinde bele) buyurmushdur: ey qorxulu diyarlarin, kimsesiz ve otsuz-susuz yerlerin ve qaranliq qebirlerin sakinleri! ey torpaq sakinleri, ey vetenden uzaq qalanlar, ey kimsesizler, ey qorxulular! siz bizim irali getmish qabaqcillarimizsiniz ve biz sizin arxanizca gelenlerik ve size chatacagiq. evlere (evlerinize) geldikde, (bilin ki,) onlarda sakin oldular, arvadlari (arvadlarinizi) aldilar, var-dvletleri (sizin servetlerinizi) blushdurduler. bu bizim yanimizda olan sheyler baresindeki xeberlerdir. bes sizin yaninizda olan sheylerden ne xeber? sonra uzunu yoldashlarina tutub buyurdu: bilin! eger onlara danishmaq icazesi ve emri verilseydi size xeber vererdiler ki, (bu yolda) en yaxshi azuqe teqva ve perhizkarliqdir. 126 imam ali eleyhis-salam bir kishinin dunyani mezemmet etmesini eshidende (dunyanin terifinde bele) buyurmushdur: ey dunyani mezemmet eden ki, onun hiylelerine aldanmisan ve puchluqlarina meftunsan! dunyaya aldanmisan ve onu mezemmet edirsen?! sen ona gunah yukleyirsen, yoxsa dunya sene gunah yukleyir? dunya seni harada ve ne vaxt avara qoydu, yaxud ne vaxt aldatdi? atalarinin torpaga dushub churudukleri yerlerle, yoxsa analarinin torpaq altindaki yataqlari ile? oz ellerinle (tekce, yaxin xestelerinin derdlerinin sagalmasi uchun) ne qeder kmek etdin ve (xestelere) z ellerinle ne qeder qulluq gsterdin? onlarin sagalmalarini istedin, (derdi mueyyenleshdirib xesteliyin ne oldugunu bildikden sonra) tebiblerden dermanin xeyrini sorushdun. seher senin dermanin onlarin ehtiyacini aradan qaldirmirdi (onlari sagaltmirdi) ve senin gz yashlarin (chekdiyin eziyyetler) onlara xeyir vermirdi. senin qorxun onlarin hech birine fayda vermedi, onun baresinde z isteyine chatmadin (o shefa tapmadi) ve z gucunle (xesteliyi ve olumu) ondan uzaqlashdira bilmedin! dunya (chox chalishmagina baxmayaraq, olumun chenginden chixara bilmediyin) hemin shexsi sene rnek, onun lumunu senin lumun etdi (ki, ona etdiyini sene de edeceyini bilesen). heqiqeten dunya ona (onun sozlerine) inanan uchun duzluk diyaridir; basha dushen ve onun xeber verdiklerini derk eden uchun (ilahi ezabdan) aman ve xatircemlik evidir; ondan azuqe gturen (allah ve peygembere tabe olan) kes uchun varliliq diyaridir; ondan netice chixaranlar uchun yud yeridir. allah dostlarinin (perhizkarlarin) ibadet ve bendelik yeri, allahin meleklerinin namazgahi (yaxud salam gondermek ve bagishlanma isteme yerleri), ilahi vehyin (tapshirigin) nazil olma mekani ve allahin dostlarinin ticaret yeridir ki, onda rehmet ve merhemeti (onun merhemetini) elde ederler ve qazanclari cennet olar. dunya (camaati onlardan) uzaqlashacagindan xeberdar etdiyi, ayrilacagi barede haray saldigi ve zunun ve ehlinin (insanlarin) fani ve yox olacagindan agah etdiyi halda, onu kim mezemmet ede biler, halbuki o, z chetinliyi ile onlara chetinliyi (axiret chetinliyini) gsterib ve z shadligi ile onlari shadliq ve sevince (axiret shadliqlarina) heveslendirib?! insani (itaet ve axiret ishine) heveslendirmek ve shirniklendirmek, elece de (gunah ve itaetsizlikden) qorxutmaq ve chekindirmek uchun sag-salamat axshamlayir (ve insan onun neticesinde asayish ve rahatliqda olur) ve chetinlik ve kederle seheri achir. buna gre de peshmanchiliq seherinde (emellerin ashkar olacagi qiyametde) insanlarin bir destesi (pis emel sahibleri) onu mezemmet ederler (ondan incik ve qemgin olarlar). digerleri (yaxshi emel sahibleri) ise qiyamet gunu onu terifleyerler (ondan razi olarlar) ki, dunya (axireti) onlarin yadlarina saldi ve onlar da (onu) yada saldilar, onlara xeber verdi ve onlar da tesdiq etdiler, onlara yud-nesihet verdi ve onlar da qebul etdiler (ve ebedi seadete qovushdular). 127 imam ali eleyhis-salam (dunyanin sonu baresinde) buyurmushdur: allahin bir meleyi var ki, her gun bele feryad qoparir: dogun olmek uchun, toplayin yox ve mehv olmaq uchun ve tikin viran olmaq uchun! 128 imam ali eleyhis-salam (dunya baresinde) buyurmushdur: dunya qalmaq yeri deyil kechid diyaridir. insanlar onda iki destedirler: bir deste onda ozunu (nefsi isteklere) satar ve belelikle de, zunu (onlarin cezasi olaraq) helak eder. diger bir deste ise zunu (itaet ve bendelikle) alar ve
 0  15  + 5