Gunahdan qacmanin yolu(03.04.2020 | 13:11)
gunahin kufrle neticelenmesi barede daniş-diq. bes gunaha batmamaq ucun ne etmek lazimdir? ne edek ki, imanimiz guclensin ve kufr tehlukesinden amanda qalaq? peyğemberlerin ovliyalarin mesum imamlarin exlaq alimlerinin en muhum vezifelerinden biri bu suallara cavab vermekdir. İnsan istek ve irade cehetden azad olan bir movcuddur. xeyir yolunu o ozu secmelidir. her bir emel insanin iradesi ile heyata kecir. elbette ki, istek ve iradenin de dereceleri var. İnsan birden-bire ovliyalarin yolunu getmek istese, bu iş onun ucun uzucu olar. gunah girdabina yuvarlanmiş insanin ovliyalarin dozduyu ibadet cetinlik-lerine dozmesi olduqca cetindir. adet olunmuş gunahdan cekinmek ucun boyuk sebr ve dozume ehtiyac var. exlaq alimleri gunahdan xilas olmaq isteyen insanlara daha asan usullar gosterirler. İlk addimda en asan işlerden başlamaq lazimdir. İnsan birden-bire ağir cekili daş qaldira bilmez. amma yungul daşlarla meşq etmekle hetta dunya cempionu adini qazanmaq olar. bu işde meşqciye ehtiyac olduğu kimi menevi terbiyede de exlaq muellimine ehtiyac var. exlaq muellimi insanin elinden tutub onu addim-addim qabağa aparir. o, insani tedricen gunahdan cekindirir. demek, gunahi terk edib ve imana yaxinlaşmaq ucun ağir proqramlardan cekinmek lazimdir. bu proqramlarin hazirlanmasinda en etibarli menbe peyğember ve ovliya gosterişleridir. İnsan bu gosterişleri nezere alarsa adet etdiyi gunahlardan daha asan xilas ola biler. bezi emeli gosterişlere nezer salaq: 1. gunaha tehrik eden muhit ve şeraitden cekinmek İnsan gunahdan uzaq olmaq ucun gunaha şerait yaradan muhitden uzaq olmalidir. eger bir yolda tehluke gozlenilirse bu yoldan kenarlaşmaq lazimdir. bezen magistral yollarda surucunu qarşidaki tehlukeden xeberdar eden lovheler asilir. tufanli gunlerde mutexessisler denize cixmamaği meslehet gorur insani gunaha batira bilecek şeraitler de bu sayaq qorxuludur ve insan gunah ehtimali olan muhitden qacmalidir. cunki bele muhitlerde tuğyan etmiş qezeb ve şehveti cilovlamaq cetin olur. en yaxşisi gunah muhitine duşmemekdir. umumiyyetle, gunah muhitine yaxinlaşmamaq umumi dini gosterişlerden biridir. gunah doğuran sehnelerden, musiqilerden, sozlerden, baxişlardan cekinen insanin gunaha batma ehtimali cox azdir. 2. qarinqululuqdan uzaqliq adeten, insani gunaha batiran heyvani isteklere itaetdir. en guclu heyvani isteklerden biri cox yemekdir. gunahdan uzaq olmaq isteyenler oz yemeklerine nezaret etmelidirler. allah-tealanin orucdan otru verdiyi emri tesadufi deyil. İlin on bir ayini yemekde azad olan insan ozunun yemeye olan meylini cilovlamalidir. beqere suresinin 183-cu ayesinde oxuyuruq: ey iman getirenler! oruc tutmaq sizden evvelki ummetlere vacib olduğu kimi, size de vacib edildi. olsun ki, teqvali olasiniz. orucluq ayindan başqa vaxtlarda da az yemek olduqca faydalidir. sozsuz ki, sohbet zeifliye sebeb olacaq qeder az yemekden getmir. 3. pis dostlardan uzaqlaşmaq İmani qorumaqda en esas iş pis dostlardan uzaqlaşmaqdir. xususi ile gencler cox asanliqla dostun tesiri altina duşub, onun xasiyyetini gotururler. valideyn ve terbiyeci ozlerinin himayesi altinda olan cavanlara yaxşi dost secmeyi tovsiye etmelidirler. İnsan dostun tesiri ile hem behişt, hem de cehenneme gede biler. eger oz musbet xususiyyetlerimiz haqqinda yaxşica duşunsek, bu xususiyyetleri kimden qazandiğimizi yada sala bilerik. İnsani namaza, mescide sovq eden de dostdur, eyri yola ceken de. yaxşi dost seni mescide devet eden zaman senin behanelerine baxmadan israr edir. onun tesiri altinda saleh emel sende xasiyyete cevrilir. eksine, pis dost insanda pis adetler, cirkin xasiyyetler doğurur. aparilan sorğular gosterir ki, narkotik maddelere qurşanmiş genclerin ekseriyyeti bu yola pis dostun tehriki ile duşmuşler. evvelceden yaxşi dost secmek, elece de pis dostdan uzaqlaşmaq cetin deyil amma dostun tesiri altinda pis verdişler qazandiqdan sonra bu dostdan asanliqla ayrilmaq olmur. İnsan dosta oyreşir ve ondan asanliqla ayrila bilmir. dostun danişiq terzine, yerişine, geyimine ve diger xususiyyetlerine adet eden şexs onun tesirinden cixmaqda cetinlik cekir. dostun danişdiği xususi letifelerden lezzet alan insan cox vaxt hiss etmir ki, bu letifeler onu gunaha cekir. pis dostun verdiyi kitablarin, audio ve video kasetlerin tesiri altinda azğinliğa ducar olanlar az deyil. diqqetli olun! dost secerken onun xususiyyet-lerini diqqetle nezerden kecirin. unutmayin ki, pis dost sizi cehenneme apara biler. gorun dostun tesiri altinda cehenneme duşenler ne deyir: vay olsun mene! ey kaş filan kesi ozume dost tutmayaydim.
 0  12  + 5